Fiscaliteit in beweging: waarom veranderen de regels in 2026?
De nieuwe regels maken deel uit van een grotere fiscale hervorming van de federale regering. Met die hervorming wil de regering het belastingstelsel stap voor stap aanpassen en werken en ondernemen aantrekkelijker maken.
De Kamer keurde in 2026 een eerste pakket maatregelen goed. Sommige veranderingen gelden voor werknemers of vennootschappen, andere hebben rechtstreeks invloed op wie met een eenmanszaak werkt.
Voor een eenmanszaak zijn vooral de wijzigingen in de personenbelasting belangrijk. De inkomsten uit je zaak worden namelijk via je personenbelasting belast. Veranderen daar de regels, dan kan dat dus rechtstreeks invloed hebben op hoeveel belasting je betaalt.
Wat verandert er daardoor concreet voor jou? We bekijken de belangrijkste punten.
1. Geen belastingvermeerdering meer als je te weinig voorafbetaalt
Als zelfstandige met een eenmanszaak worden je belastingen niet automatisch ingehouden op je inkomsten, zoals dat bij werknemers via de bedrijfsvoorheffing gebeurt. Je betaalt je personenbelasting pas nadat je belastingaangifte is verwerkt en je je aanslagbiljet ontvangt.
Om te vermijden dat je op dat moment een groot bedrag in één keer moet betalen, kun je tijdens het jaar al een deel van je verwachte belastingen betalen. Dat zijn de voorafbetalingen.
Tot nu toe hadden die voorafbetalingen nog een andere belangrijke functie. Was je al langer dan drie jaar zelfstandig en deed je geen of onvoldoende voorafbetalingen? Dan kon je uiteindelijke belastingbedrag worden verhoogd met een belastingvermeerdering. Je kunt die zien als een soort fiscale toeslag omdat je te weinig voorafbetaalde.
Deed je wél voldoende voorafbetalingen, dan kon je een bonificatie krijgen: een kleine belastingvermindering op je personenbelasting.
Vanaf inkomstenjaar 2026 verandert dat voor zelfstandigen die als natuurlijke persoon winst of baten ontvangen. De belastingvermeerdering wegens onvoldoende voorafbetalingen verdwijnt voor deze groep. Ook zelfstandigen met een eenmanszaak vallen hieronder.
Concreet betekent dit dat je niet langer extra belasting betaalt omdat je tijdens het jaar geen of te weinig voorafbetalingen hebt gedaan. Dat betekent niet dat voorafbetalingen geen nut meer hebben. Door je belastingen gespreid tijdens het jaar te betalen, vermijd je dat je bij de uiteindelijke afrekening in één keer een groot bedrag moet ophoesten. Ook de bonificatie blijft van toepassing.
1.1. Je krijgt meer tijd om vooraf te betalen
Ook de timing van de voorafbetalingen verandert.
Vandaag wordt het jaar voor voorafbetalingen opgedeeld in vier periodes: VA1, VA2, VA3 en VA4. Je kunt in principe op elk moment een voorafbetaling doen, maar de datum waarop je betaling bij de fiscus aankomt, bepaalt bij welke periode ze wordt gerekend.
Voor inkomstenjaar 2026 zijn de uiterste betaaldatums 10 april, 10 juli, 12 oktober en 21 december 2026. Je betaling moet uiterlijk op die datum op de rekening van de fiscus staan. Komt ze later aan, dan wordt ze automatisch aan de volgende periode toegewezen.
De fiscale hervorming voegt daar voor zelfstandigen die als natuurlijke persoon werken een vijfde periode aan toe. Voor inkomstenjaar 2026 loopt deze extra periode van 21 december 2026 tot en met 20 februari 2027.
Waarom is dat interessant? Als zelfstandige weet je vaak pas tegen het einde van het jaar hoeveel je precies hebt verdiend. Je hebt dan een beter zicht op je omzet, kosten en uiteindelijke resultaat. Dankzij die extra periode krijg je meer tijd om te bepalen hoeveel je nog vooraf wilt betalen. Die betaling kan dan nog meetellen voor inkomstenjaar 2026.
2. De nieuwe investeringsaftrek: wat veranderde er?
Investeer je in je eenmanszaak? Dan kan je in bepaalde gevallen een deel van die investering aftrekken van je belastbaar inkomen.
Dat is de kern van de investeringsaftrek: een percentage van de aankoopprijs van bepaalde bedrijfsmiddelen mag je aftrekken van je winst of baten, nog vóór je personenbelasting wordt berekend.
Dat systeem werd grondig hervormd en is van toepassing op investeringen vanaf 1 januari 2025.
Hoe werkt de investeringsaftrek?
Investeer je in materiaal of andere zaken voor je eenmanszaak? Dan kan je in sommige gevallen een deel van die kost aftrekken van je belastbaar inkomen. Dat verlaagt je winst, en dus ook het bedrag waarop je belasting betaalt.
Is je winst in dat jaar onvoldoende om de volledige aftrek te benutten? Dan schuift het saldo automatisch door naar de volgende belastbare tijdperken.
Voor welke investeringen geldt de investeringsaftrek?
Niet elke investering komt in aanmerking. Er gelden een aantal voorwaarden:
De investering moet over minstens drie jaar worden afgeschreven.
Je moet ze uitsluitend voor je beroepsactiviteit gebruiken.
De investering mag niet tot een uitgesloten categorie behoren, zoals personenwagens.
3. Wat verandert er nog in de personenbelasting?
Naast de regels rond voorafbetalingen en investeringen verandert er de komende jaren nog meer in de personenbelasting. Vooral de belastingvrije som, de belastingvoordelen voor kinderen ten laste en het huwelijksquotiënt worden aangepast.
De veranderingen worden stap voor stap ingevoerd vanaf inkomstenjaar 2026. Dat is het jaar waarin je de inkomsten verdient. De belasting daarop wordt meestal het jaar nadien berekend.
3.1. De belastingvrije som wordt hoger
Een deel van je inkomen wordt niet belast. Dat noemen we de belastingvrije som.
Die wordt de komende jaren geleidelijk verhoogd. Voor inkomstenjaar 2026 bedraagt de belastingvrije som 11.550 euro. De bedoeling is dat dit bedrag tegen inkomstenjaar 2030 verder stijgt tot 15.600 euro.
Hoe hoger de belastingvrije som, hoe groter het deel van je inkomen waarop je geen personenbelasting betaalt.
3.2. De belastingvoordelen voor kinderen ten laste veranderen
Heb je kinderen ten laste? Dan krijg je vandaag een extra belastingvrije som. Hoe groot dat voordeel is, hangt onder meer af van het aantal kinderen.
Die regeling wordt de komende jaren aangepast. Vanaf inkomstenjaar 2029 is het de bedoeling dat voor elk kind ten laste dezelfde toeslag geldt van 1.162,50 euro.
Vooral gezinnen met één of twee kinderen kunnen daardoor een groter belastingvoordeel krijgen.
3.3. Het huwelijksquotiënt wordt afgebouwd
Het huwelijksquotiënt kan vandaag een belastingvoordeel opleveren wanneer de ene partner veel meer verdient dan de andere. Een deel van het inkomen van de partner die het meest verdient, wordt dan fiscaal toegewezen aan de partner met weinig of geen beroepsinkomen.
Voor koppels die nog actief zijn, wordt dit voordeel tussen inkomstenjaar 2026 en inkomstenjaar 2029 stap voor stap kleiner.
Dat kan vooral een verschil maken wanneer één partner weinig of geen eigen inkomen heeft. Het is daarom verstandig om op tijd te bekijken wat deze verandering voor jullie belastingaangifte kan betekenen.
Voor gepensioneerden geldt een langere overgangsperiode.
PIA Go! helpt je om de juiste keuzes te maken voor je eenmanszaak
Nieuwe fiscale regels zijn één ding. Weten wat ze concreet betekenen voor jouw eenmanszaak is iets anders.
Bij PIA Go! krijg je daarom niet alleen een digitaal platform om je boekhouding op te volgen, maar ook de begeleiding van een échte boekhouder. Die kent je dossier, volgt je cijfers mee op en helpt je om fiscale keuzes te maken die passen bij jouw situatie.
Ook bij veranderingen zoals deze fiscale hervorming bekijken we wat er voor jou verandert. Moet je je voorafbetalingen aanpassen? Kan je gebruikmaken van de investeringsaftrek? En welke wijzigingen in de personenbelasting hebben invloed op jouw situatie? Je boekhouder helpt je om daar op tijd een duidelijk antwoord op te krijgen.
Zo blijven je boekhouding en belastingaangiftes correct en weet je beter waar je financieel staat. Jij kiest bovendien hoeveel ondersteuning je nodig hebt: van zelf mee opvolgen met begeleiding wanneer nodig tot je boekhouding volledig uit handen geven.
Wil je weten hoe PIA Go! jouw eenmanszaak kan ondersteunen? Plan een vrijblijvend kennismakingsgesprek en ontdek welke formule bij jou past.